Verhaalmakers | Wat jij gelooft, is de waarheid
waarheid
16658
post-template-default,single,single-post,postid-16658,single-format-standard,ajax_fade,page_not_loaded,,qode-title-hidden,qode_grid_1200,qode-content-sidebar-responsive,columns-4,qode-theme-ver-11.2,qode-theme-bridge,wpb-js-composer js-comp-ver-4.12,vc_responsive

Wat jij gelooft, is de waarheid

Al sinds mijn eerste schoolervaringen weet ik niet anders dan dat ik dyslectisch ben. Waar klasgenoten een boek in een namiddag uit lazen, was ik er weken zoet mee. Het kostte me bloed, zweet en tranen om de spellingsregels te begrijpen en vervolgens ook alle uitzonderingen op die regels toe te passen. Toen ik een jaar of 12 was, hebben ze me uitgerust met een prisma-bril. Ik had tenslotte al een beugel, dus dat kon er ook nog wel bij. Mensen met dyslexie draaien vaak letters om, zoals de ‘ou’ of ‘ie’ wat dan ‘ei’ moet zijn. De gedacht was dat er iets mis was met de brandpuntsafstand tussen mijn ogen en het papier. Een prismabril moest die afstand corrigeren.

Met de kennis van nu is dit natuurlijk een volledig ridicule gedachte. Inmiddels weet ik gelukkig dat dyslexie letterlijk ‘woordblind’ zijn betekent. Je legt niet of nauwelijks het verband tussen de manier waarop woorden fonetisch klinken en hoe je dat visueel vertaalt in woorden. Of andersom. Dat resulteert nog altijd in hilarische situaties. Zo moet ik op mijn 43ste nog dagelijks beredeneren waarom een bos vol staat met bomen en niet met bommen. Het is een godswonder om te ervaren dat mijn 8-jarige dochter boeken verslindt en mij nu al corrigeert als ik haar voorlees.

De afgelopen week is de wetenschap tot een ander inzicht gekomen. Hoogleraar dyslexie Anna Bosma vroeg zich in het AD af of dyslexie überhaupt wel bestaat. “Met die kinderen is niets aan de hand; er moet gewoon meer geoefend worden”, is haar overtuiging. Als nu op sommige scholen 30 procent van de kinderen de diagnose dyslexie krijgen, dan heeft ze gelijk. Want zover ik weet, was ik destijds de enige in de klas.

Maar als Anna Bosma twijfelt of dyslexie wel bestaat, dan twijfelt ze ook aan een vaste waarde waaraan ik – en vele anderen met mij – mijn identiteit ontleen. Ik weet niet anders dan dat ik dyslectisch ben, dat is mijn waarheid. Als dyslexie plotseling niet meer bestaat in de beleving van anderen, dan betekent dat nog niet dat die waarheid niet meer bestaat in mijn beleving. Als Donald Trump de waarheid, zoals de reguliere media van hem schetsen, als leugen en bedrog bestempeld, dat is dat zijn waarheid en niet de mijne.

Het vertellen van verhalen heeft alles te maken met geloven en geloofwaardigheid. Je gelooft iemand omdat zij een autoriteit op een bepaald vakgebied of omdat hij een geloofwaardige reputatie heeft opgebouwd. De waarden waar jij in gelooft en waarvan jij overtuigd bent, bepalen je identiteit en jouw waarheid. Als een je vaste waarde van je identiteit weglaat of verandert dan verandert ook de uitkomst van het verhaal. De onderstaande video ‘Three Beautiful Human Minutes’ van de Deense regisseur Asger Leth laat dat op een prachtige manier zien.

De kunst van storytelling is om datgene waar jij in gelooft over te brengen op je publiek, zodat jouw gedachtengoed ook hun waarheid wordt. Wat dat betreft zijn religies van oudsher een sterk staaltje storytelling. Maar, wat is nu waar?

De enige waarheid waar je altijd op kunt vertrouwen, is de waarheid die je zelf voelt of ervaart. In mijn beleving ben ik daarom nog steeds dyslectisch, omdat dit aan de lijve heb ervaren. Ongeacht wat de wetenschap daarvan denkt of vindt.

Godfried Hartkamp
godfried@verhaalmakers.nl

Voorheen werkte ik als regisseur voor uiteenlopende televisieprogramma’s van publieke en commerciële omroepen. Nu is het mijn missie om ondernemers zoals jij te helpen met storytelling zodat jij succes hebt met jouw verhaal.

Geen reactie's

Geef een reactie